طراحی نما

نما ساختمان جداره خارجی بنا، بیانگر شخصیت و هویت کلی یک ساختمان، زبان گویای آن و نخستین عنصری است که در مواجهه با هر سازه‌ای جلب توجه می‌کند.

ضوابط طراحی نما

در خصوص مصالح مورد استفاده در نما قوانین زیر حائز اهمیت می باشد:

• توصیه می‌گردد از مصالح آجر، سیمان، سنگ و یا ترکیبی از این مصالح در سطح نمای ساختمان‌ها استفاده شود.
• در صورت استفاده از آجر در سطح نمای ابنیه از جنس آجر بندکشی شده و در صورت استفاده از سیمان به صورت آب ساب یا شسته همراه با آبچکان مناسب باشد.
• ضرورت استفاده از مصالح بادوام، مانا و مقاوم در برابر فرسایش و آلوده شدن نما در همجواری با محورهای معابر و یا ساختمان‌های خاص (از قبیل سنگ‌های مقاوم)
• پرهیز از بکارگیری مصالح متعدد در نمای ساختمان (حداکثر ۴ نوع)
• عدم استفاده از نماهای تمام شیشه‌ای یا تمام فلزی. طبق فصل دوم مبحث چهارم مقررات ملی ساختمان، در صورتی که نمای ساختمان دارای پوشش حداقل 60 درصد از شیشه باشد نمای شیشه‌ای نامیده می‌شود.
• پرهیز از به کارگیری مصالح برنده یا شکننده از قبیل فلز در طبقات همکف و اول، در محدوده‌ای که در تماس فیزیکی با انسان قرار می‌گیرد.
• بهره گیری از مصالح بومی و مقاوم

قوانین مربوط به رنگ و سطح پوسته نما به شرح ذیل می باشد:

• عدم استفاده از رنگ‌های نامتعارف و ناهمگون در نمای ساختمان
• عدم استفاده از شکل‌های تعریف نشده (مانند کشتی، مجسمه ، میوه‌ها و غیره) در طراحی و اجرا
• عدم درج هرگونه نوشته بر روی نمای ساختمان مازاد بر آنچه که در نقشه نمای مصوب مجاز بوده است.
• عدم استفاده از علائم و نمادهایی که اشاعه دهنده تفکرات ضد دینی و ضد فرهنگی باشد.
• ضرورت هماهنگی رنگ غالب نما با رنگ ابنیه همجوار (در صورت برخورداری از کیفیت مناسب)
• پوشاندن درز انقطاع بین دو ساختمان با مصالح متناسب با نما
• • استفاده از جاگلی و نمای سبز در لبه بالکن‌ها و یا در مجاورت پنجره‌ها به منظور تامین مطلوبیت بصری در معابر، مشروط به رعایت اصول ایمنی و بهداشتی. منظور از جاگلی، flower box است.

نهاد نظارت بر اجرای ضوابط طراحی نمای ساختمان

نهادهایی از جمله نظام مهندسی، کمیته نما و به طور کلی شهرداری‌ مناطق، بر اجرای صحیح ضوابط طراحی نما نظارت می‌کنند.

عدم رعایت ضوابط

در صورتی که سازنده پس از دریافت تأیید کمیته نما برای طراحی نمای ساختمان، به هر دلیلی به اجرای نمایی برخلاف آنچه که تایید شده است، اقدام کند و ضوابط طراحی نما را نادیده بگیرد، این تخلفات ممکن است منجر به جریمه توسط کمیسیون ماده ۱۰۰ شود. این کمیسیون مسئول رسیدگی به تخلفات ساختمانی در سطح شهرداری است و در صورتی که نمای ساختمان به‌طور کامل یا جزئی مغایر با مقررات و ضوابط شهرداری باشد، بررسی و جریمه‌های مربوطه را اعمال می‌کند.

چرا کمیسیون ماده ۱۰۰ و جریمه‌ها مهم هستند؟

کمیسیون ماده ۱۰۰ به‌طور خاص به‌منظور جلوگیری از تخلفات ساختمانی و حفظ انسجام شهری تشکیل شده است. این کمیسیون با هدف نظارت بر تطابق ساخت و سازها با ضوابط و مقررات شهری عمل می‌کند. رعایت ضوابط طراحی نما از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا نمای ساختمان‌ها نه‌تنها تأثیر زیادی در زیبایی و هویت شهری دارند، بلکه به‌طور مستقیم بر شرایط ایمنی، محیط زیست، کیفیت زندگی شهروندان و هماهنگی بین ساختمان‌ها و فضاهای عمومی نیز تأثیرگذارند.

تخلف از ضوابط طراحی نما می‌تواند به آشفتگی در منظر شهری منجر شود و همچنین مشکلاتی مانند آسیب به نمای ساختمان‌ها، عدم هم‌خوانی با ویژگی‌های معماری منطقه، و حتی مشکلات ایمنی را ایجاد کند. بنابراین، جریمه‌ها و نظارت‌های کمیسیون ماده ۱۰۰ به‌عنوان ابزاری برای اطمینان از رعایت ضوابط طراحی نما، به ایجاد شهری زیبا، منظم و ایمن کمک می‌کنند.