عملیات گودبرداری

گودبرداری

اهمیت گودبرداری

گودبرداری به‌عنوان یکی از مراحل اساسی در پروژه‌های ساختمانی و عمرانی، به منظور آماده‌سازی زمین برای پی‌ریزی سازه‌ها و زیرساخت‌ها انجام می‌شود. این عملیات که شامل حفاری و خاک‌برداری در عمق‌های مختلف است، می‌تواند بسته به نوع پروژه و شرایط زمین با روش‌های متفاوتی اجرا شود.

گودبرداری چیست؟

مطابق با بند 12-9-1-2 مبحث 12 مقررات ملی ساختمان، به هر گونه حفاری و خاکبرداری در تراز پایین‌تر از سطح طبیعی زمین یا در تراز پایین‌تر از زیر پی ساختمان مجاور، گودبرداری گفته می‌شود. این فرآیند شامل کندن زمین به منظور ایجاد فضای لازم برای پی‌سازی، تخریب ساختمان و سازه‌های فرسوده، یا ایجاد کانال‌ها و مخازن زیرزمینی است.

تفاوت خاکبرداری و گودبرداری

در مبحث 12 مقررات ملی ساختمان آمده است، عملیات‌های خاکی شامل مجموعه‌ای از عملیات خاکبرداری، خاکریزی، تسطیح زمین، گودبرداری، پی کنی ساختمان‌ها و دیگر موارد می‌شود.

در حقیقت خاکبرداری و گودبرداری هر دو بخشی از عملیات خاکی به‌شمار می‌روند، اما در پروژه‌های راه‌سازی خاکبرداری به هموار کردن زمین تا عمق معمولا نیم متر (کمتر از 60 سانتی‌متر) برای آماده‌سازی سطح مرتبط است. در حالی که در گودبرداری حفاری عمیق‌تر برای ایجاد فونداسیون و سازه‌های زیرزمینی انجام می‌شود. در پروژه‌های ساختمانی به برداشتن خاک تا رسیدن به تراز پی همسایه که نیازی به پایدارسازی گود ندارد، خاک برداری و برداشتن بیشتر خاک را گودبرداری می‌گویند. در نتیجه، عمق و اهداف این دو عملیات خاکبرداری و گودبرداری متفاوت است.

Warning: include(../includes/advertise.inc.php): Failed to open stream: No such file or directory in /home/aqtvsgnz/public_html/weblog/construction/Excavation.php on line 68

Warning: include(../includes/advertise.inc.php): Failed to open stream: No such file or directory in /home/aqtvsgnz/public_html/weblog/construction/Excavation.php on line 68

Warning: include(): Failed opening '../includes/advertise.inc.php' for inclusion (include_path='.:/usr/lib/php:/usr/local/lib/php') in /home/aqtvsgnz/public_html/weblog/construction/Excavation.php on line 68

هدف از گود برداری چیست؟

هدف از گودبرداری در پروژه‌های عمرانی و ساختمانی، فراهم کردن بستر مناسب و پایدار برای ساخت و ساز است. این عملیات به طور کلی شامل پایدارسازی سازه با قرارگیری صحیح و مستحکم پی ساختمان، جلوگیری از خسارات ناشی از ریزش خاک یا آب‌گرفتگی و ایجاد فضای کافی برای نصب سیستم‌های زیرساختی مانند تاسیسات آب، برق و فاضلاب است.

انواع گودبرداری

مطابق با بند 7-3-2 مبحث هفتم، گودبرداری به دو گروه کلی زیر تقسیم‌بندی می‌شود:

1. گودبرداری حفاظت نشده: گودهایی هستند که در کلیه شرایط دوران عملکرد، پایداری و تغییر شکل مجاز در آن بدون هیچ‌گونه حفاظتی تامین شده باشد.
2. گودبرداری حفاظت شده: گودهایی هستند که در کلیه شرایط دوران عملکرد، پایداری و تغییر شکل مجاز در آن با دو مکانیزم زیر تامین شده باشد:
• استفاده از انواع سازه نگهبان
• با استفاده از بسیج نیروهای داخلی خاک و عناصر مسلح کننده خاک

حداکثر عمق گودبرداری بدون سازه نگهبان

همان‌طور که اشاره شد، برداشتن خاک تا روی پی همسایه، عملیات خاکبرداری محسوب می‌شود و استفاده از انواع روش‌های پایدارسازی دیواره گود ضروری نیست. البته در برخی از پروژه‌ها با توجه به شرایط، گودبرداری حفاظت نشده (بدون سازه نگهبان) تا عمق نیم تا یک متر زیر پی همسایه نیز امکان پذیر است. در هر حال برای تعیین حداکثر عمق گودبرداری بدون استفاده از سازه نگهبان، باید به مشخصات خاک، زاویه شیب دیواره گود و شرایط محیطی توجه کرد.

حداکثر عمق گودبرداری با سازه نگهبان

اگرچه عدد مشخصی برای حداکثر عمق گودبرداری تعیین نشده است، اما در مبحث هفتم مقررات ملی ساختمان، به‌طور خاص در بند 7-3-3-1 اکیدا توصیه می‌شود از احداث گود با عمق بیشتر از 20 متر احتراز (جلوگیری) شود. در صورت ضرورت احداث گودهای عمیق‌تر مواردی که در تصویر زیر ارائه شده باید انجام پذیرد.